Over een VSO kun je bijna altijd onderhandelen. Je werkgever kiest voor een regeling omdat de route via het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) of de kantonrechter hem tijd, geld en risico kost, terwijl jouw loon intussen doorloopt. Hij heeft jouw handtekening nodig. Daar komt je onderhandelingsruimte vandaan.

Heb je nog geen VSO ontvangen, maar zie je hem aankomen? Verderop in dit artikel lees je hoe je zorgt dat je werkgever als eerste met een voorstel komt.

Stap 1: Teken niets en reageer niet inhoudelijk

Zeg in het eerste gesprek zo min mogelijk. Je hoeft niet ter plekke te reageren, geen ja te zeggen en ook geen nee. Eén zin volstaat: “Ik neem dit mee en win juridisch advies in.” Een VSO is pas geldig als hij zwart op wit staat, met jouw handtekening eronder.

Alles wat je in het eerste gesprek zegt, komt terug aan de onderhandelingstafel. Knik dus niet instemmend en zeg niet dat je het “eigenlijk wel begrijpt”. Want dat hoor je later terug als: “Je was het er toch mee eens?“

Stap 2: Vraag om tijd en om je stukken

Vraag om bedenktijd en om alle documenten die je nodig hebt: je arbeidsovereenkomst, je personeelsdossier, de bonusregeling en de cao. Inzage in je personeelsdossier is je recht. Om tijd vragen verzwakt je positie niet, ook niet als je werkgever een deadline noemt. Die deadline bedenkt hij zelf. De enige wettelijke termijn is je bedenktijd ná ondertekening: veertien dagen, of zelfs drie weken als de VSO je niet op dat recht wijst.

Stap 3: Bepaal je positie

Je onderhandelingsruimte hangt af van wie van wie af wil, niet van de rekensom van de transitievergoeding (de wettelijke vergoeding bij ontslag). Drie vragen bepalen je onderhandelingspositie: hoe graag wil je werkgever van je af, hoe sterk is zijn dossier, en wat kost een procedure hem? Laat je positie in deze fase al beoordelen door iemand die dit dagelijks doet. Hoe eerder je weet waar je staat, hoe sterker je aan tafel zit.

Meer weten over de transitievergoeding?

Stap 4: Vraag wat je positie waard is, niet wat je hoopt

Zet hoog in, maar hang er een onderbouwing aan. Een fors bedrag op gevoel veegt je werkgever met één mail van tafel. Een totaalpakket dat je koppelt aan zijn dossier, zijn procesrisico’s en jouw belangen, zoals de tijd die je nodig hebt om ander werk te vinden, blijft staan.

Stap 5: Doe één schriftelijk, onderbouwd tegenvoorstel

Zet al je punten in één keer op papier. Kom niet druppelsgewijs met nieuwe wensen, want elk punt dat je later toevoegt wekt irritatie en kost je goodwill. Houd de mail zakelijk: wat je voorstelt, waarom, en wanneer je een reactie verwacht. Geen verwijten en geen uitleg over hoe je je voelt. Feiten onderhandelen beter dan emoties.

Stap 6: Onderhandel over het pakket, niet over losse punten

Behandel de VSO als één geheel, want dan kun je ruilen. Een latere einddatum tegen een lagere vergoeding. Het schrappen van je concurrentiebeding tegen geheimhouding over de regeling. Een outplacementbudget dat je liever als geld ontvangt. Zo win je op de punten die voor jou veel opleveren en je werkgever weinig kosten. Welke afspraken er allemaal in een goede vaststellingsovereenkomst horen, lees je in onze checklist vaststellingsovereenkomst.

Stap 7: Controleer de definitieve tekst voordat je tekent

Lees de eindversie woord voor woord, ook als jullie het over de hoofdlijnen eens zijn. Let op de finale kwijting: daarmee geef je alles op wat je nog te vorderen hebt, van een niet uitbetaalde bonus tot openstaande vakantiedagen. Controleer of de formuleringen je WW-uitkering veilig houden: het initiatief ligt bij je werkgever, jou treft geen verwijt en de einddatum houdt rekening met de fictieve opzegtermijn. Klopt die einddatum niet, dan zit je straks een periode zonder loon en zonder uitkering. En staat een mondelinge toezegging niet in de tekst? Dan bestaat hij niet.

Wie het eerst om een ontslagregeling vraagt, levert het meest in. Zodra jij begint over vertrekken, ben jij de vragende partij en zakt je prijs. Bovendien lijkt het initiatief dan bij jou te liggen, en dat brengt je recht op een WW-uitkering in gevaar.

Toch is afwachten ook geen strategie. Zit je in een impasse, dan wil je dat je werkgever in beweging komt, en dat hij denkt dat het zijn idee is. Je maakt de situatie bespreekbaar zonder zelf om een regeling te vragen. Dat doe je zo:

• Blijf gewoon je werk doen. Rustig en professioneel, zonder gedoe. Een dossier tegen jezelf is het laatste wat je nu kunt gebruiken.
• Zet dingen op papier. Een korte samenvatting per mail na elk gesprek legt een spoor vast en laat zien dat je dit serieus neemt.
• Benoem de feiten, niet de oplossing. “We denken al maanden anders over mijn rol. Hoe zie jij dit voor je?”
• Laat de stilte vallen na je vraag. De ruimte die jij niet invult, vult je werkgever.

Wat je niet zegt: “Ik wil hier weg”, “Voor welk bedrag ben je bereid me af te kopen?” of “Zou een regeling niet beter zijn voor ons allebei?” Dat zijn drie manieren om jezelf een lager bod te bezorgen.

Wil je meer weten over deze strategie? Lees het artikel: Zelf ontslag nemen of slim weggaan? Zo pak je het aan.

• Meteen ja zeggen omdat je opgelucht bent dat de spanning voorbij is. Die opluchting kost je al snel duizenden euro’s.
• Zelf ontslag nemen. Geen WW-uitkering, geen vergoeding, geen onderhandeling.
• De vaststellingsovereenkomst bij ziekte tekenen. Dan krijg je namelijk geen uitkering van het UWV.
• Je frustratie laten mee-onderhandelen: verwijten maken, dreigen of je gelijk willen halen. Je werkgever onthoudt de toon en vergeet je argument.
• Meegaan in een deadline die je werkgever zelf bedenkt.
• Vertrouwen op een mondelinge toezegging. Wat niet in de tekst staat, bestaat niet.

Wat een professionele onderhandelaar toevoegt, is meer dan kennis van het arbeidsrecht. Het echte verschil zit in iets wat jij op dit moment niet kunt: onderhandelen over je eigen positie zonder dat je emoties meepraten. Jij zit middenin de situatie. Wij kijken ernaar zoals je werkgever dat doet en spelen het spel dat hij ook speelt.

Daar komt een referentiekader bij dat je in je eentje niet opbouwt. Wij weten uit de dagelijkse praktijk wat een zaak als de jouwe waard is, hoe ver een werkgever gaat en welk argument bij wie werkt. En wij kunnen stevig zijn zonder dat jij de relatie beschadigt. Wij zijn scherp op de inhoud, niet op de persoon. Jij doet dit één keer, wij doen dit dagelijks.

Samengevat: het bod op tafel is een startpunt, geen eindpunt. Je ruimte zit in wat een procedure je werkgever kost, je winst zit in het hele pakket en niet alleen in de beëindigingsvergoeding. Je grootste risico is een handtekening die je te snel zet. Laat het onderhandelen over je vaststellingsovereenkomst daarom aan ons over.

Plan een vrijblijvend VSO-strategieconsult met je mr.-onderhandelaar. Binnen twee uur weet je wat je werkelijke onderhandelingsruimte is en welke zet nu de slimste is. Verwacht je een VSO, maar ligt er nog niets op tafel? Dan is een oriënterend gesprek met mr. Bob het moment om te weten waar je staat.